Month: April 2012

Η καραμέλα του «ανεξάρτητου» υποψήφιου

Σημαντικός αριθμός από προσωπικότητες με την ταμπέλλα του ανεξάρτητου έχουν πάρει σβάρνα τα επιτελεία των κομμάτων για να εκδηλώσουν την επιθυμία τους να εκτελέσουν το ρόλο του υποψήφιου Προέδρου.

Η ταμπέλλα «είμαι ανεξάρτητος», που στόχο έχει να μεταφέρει το υποσυνείδητο μήνυμα «δεν έχω σχέση με την πολιτική διαπλοκή» παίζει ψηλά στις προτιμήσεις των ψηφοφόρων όταν ερωτούνται την άποψή τους σε ανύποπτο χρόνο και σ’ αυτό επενδύουν τις μετοχές τους διάφοροι με άρθρα, διαλέξεις και συγκεντρώσεις.

Βεβαίως είναι θεμιτό ο καθένας να εκδηλώνει τις φιλοδοξίες και τις προθέσεις του για το ανώτατο αξίωμα της πολιτείας μας. Το θέμα όμως είναι να εξετάσουμε τις επιλογές μας στη βάση του τι χρειάζεται το κράτος και η κοινωνία μας σήμερα. Νομίζω ότι δεν υπάρχει αμφιβολία ότι συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που έχουν επικρατήσει στο στενό μας πολιτικό σύστημα ότι έχουν προκαλέσει την έντονη απαξίωση των πολιτών. Ιδιαίτερα μετά τα τραγικά γεγονότα του περασμένου Ιουλίου, η αναξιοκρατία, η άκρατη κομματοκρατία, η αποφυγή ανάληψης ευθύνης, και κυρίως η διαπλοκή και η διαφθορά έχουν προκαλέσει συθέμελα την εμπιστοσύνη των πολιτών έναντι κάθε μορφής εξουσίας.

Μπορεί όμως στ’ αλήθεια ένας «ανεξάρτητος» υποψήφιος να θέσει τέλος σ’ όλα τα πιο πάνω; Κατά τη δική μου άποψη η απάντηση είναι πως όχι δε μπορεί, για τον απλούστατο λόγο του ότι η λεγόμενη ανεξάρτητη υποψηφιότητα είναι από την αρχή πολλαπλάσια εξαρτώμενη έναντι των κομμάτων και των πολιτικών αρχηγών που θα την υποστηρίξουν. Αδύναμη ουσιαστικά να κυβερνήσει και καταδικασμένη να παραπαίει πάντα σε χλιαρές λύσεις που αποτελούν τον ελάχιστο κοινό παρονομαστή.

Αυτό το οποίο χρειαζόμαστε δεν είναι κάποιο ανεξάρτητο, με την έννοια του νεοφερμένου στην πολιτική σκηνή. Αυτό που χρειαζόμαστε είναι ένα αποφασιστικό ηγέτη και έμπειρο πολιτικό με την τόλμη και την αποφασιστικότητα να κάνει τομές στον τρόπο λειτουργίας του κράτους. Που να έχει τη δυνατότητα να επηρεάζει και όχι απλά να ακολουθεί τα κόμματα που τον στηρίζουν. Που να γνωρίζουμε τι πρεσβεύει και τι του επιτάσσει η ιδεολογία του.

Τα συνθήματα που στόχο έχουν να από-ιδεολογικοποιήσουν τo καθετί για να χωρέσουν τους πάντες, όπως, «κάτω το σάπιο πολιτικό κατεστημένο», «τεχνοκράτες αντί για πολιτικοί», «ούτε δεξιά ούτε αριστερά» και διάφορα άλλα ανεδαφικά και ισοπεδωτικά, δεν αποτελούν τίποτα παραπάνω από ένα περιτύλιγμα για να καλύψουν την αδυναμία αυτών που τα εκφράζουν να πάρουν θέση για συγκεκριμένα καυτά ζητήματα.

Λίγο πριν κλείσει το παρόν κείμενο έσκασε η είδηση ότι ο νυν Πρόεδρος, προφανώς κάτω από το βάρος της άστοχης και αποτυχημένης του διακυβέρνησης, αποφάσισε να μην επαναδιεκδικήσει. Προσωπικά στη θέση του θα έπραττα το ίδιο παρόλο που θεωρώ ότι θα έπρεπε προ πολλού να απολογηθεί και να παραιτηθεί.

Αυτό το οποίο όμως τώρα προβάλλει ως σενάριο και φαντάζει τρομακτικό θα είναι τυχόν προσπάθεια του ΔΗΚΟ να εξευμενίσει τις ευθύνες του ίδιου του ΑΚΕΛ προτάσσοντας από κοινού ένα δήθεν ανεξάρτητο υποψήφιο.

Αν οι συζητήσεις τις επόμενες εβδομάδες κινηθούν σ αυτό το επίπεδο, τότε θα λήξει άδοξα και μια ώρα ενωρίτερα το παραμύθι του «ανεξάρτητου», ο οποίος ολοφάνερα πλέον θα εκπροσωπεί απλά τη βιτρίνα για να συνεχίσουν δύο κόμματα εκ διαμέτρου αντίθετα την αλλοπρόσαλλή τους συγκυβέρνηση με ενδεχόμενες νέες τραγικές συνέπειες για τον τόπο.

Σεξ, κριτική σκέψη και μεταρρύθμιση

Το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού αποφάσισε να ορίσει ως στόχο της φετινής σχολικής χρονιάς «Το σχολείο μας – ένα εργαστήριο ανάπτυξης της κριτικής σκέψης, συνεργασίας και δημιουργικότητας». Στη σχετική εγκύκλιο αναφέρει ότι «το σχολείο θα λειτουργεί ως εργαστήριο μάθησης όπου οι νέοι άνθρωποι… θα αποκτούν την ικανότητα να προχωρούν αυτόνομα στο δρόμο της γνώσης ως δημοκρατικοί πολίτες σε μια ελεύθερη και ευημερεύουσα πατρίδα.»
Τα λόγια είναι όμορφα, το θέμα είναι τι γίνεται στην πράξη.

Πρόσφατα η Ρ. Χόπλαρου ανέδειξε πρώτη με άρθρο της στον «Π» ένα εξαιρετικά σημαντικό θέμα σχετικό με το νέο εκπαιδευτικό υλικό Βιολογίας της Α’ Γυμνασίου. Όταν η βιολογία μετατρέπεται σε ηθικοπλαστικό εργαλείο, δε μπορεί κανείς να ισχυρίζεται ότι υπηρετεί την όποια κριτική σκέψη. Αντίθετα, αυτές οι προσπάθειες πολεμούν βίαια κάθε έννοια διαφωτισμού. Γιατί ποιος μπορεί να δικαιολογήσει τo σκεπτικό οδηγιών άσκησης προς εκπαιδευτικούς που στόχο έχει, «να προσδώσει στη σεξουαλική πράξη ως ένα μέρος του γάμου, τη χαμένη της ιερότητα και σπουδαιότητα, καθώς και να δείξει ότι η ίδια η σεξουαλική πράξη υπό άλλες περιστάσεις, μπορεί να είναι απλά μια έκφραση εγωιστικής, ατομικής στιγμιαίας ικανοποίησης»; 

Είναι κατανοητή η διάθεση του ιερωμένου επιθεωρητή βιολογίας λόγω προσωπικών πεποιθήσεων να επιθυμεί να αναδείξει τις προσωπικές του αντιλήψεις σε εκπαιδευτική πολιτική, αλλά όταν αυτό παρεισφρύει στο εκπαιδευτικό υλικό Βιολογίας της Α’ Γυμνασίου χωρίς να το πάρει είδηση κανείς, είναι απαράδεκτο. Τα παιδιά μας δεν είναι χαζά και ούτε έχει κανείς το δικαίωμα να τους συμπεριφέρεται ως να είναι. Όποιος έχει επαφή με τους νέους και την πραγματικότητα της εποχής θα έπρεπε να γνωρίζει ότι για να κερδίσει το εκπαιδευτικό σύστημα την εμπιστοσύνη των παιδιών θα πρέπει να τους μιλά και να τα εκπαιδεύει με ειλικρίνεια.

Τα παιδιά μας έχουν άποψη για το σεξ και διαθέτουν πολλή περισσότερη κριτική σκέψη με απ’ όση τους πιστώνουν οι συγγραφείς του εγχειριδίου. Μέσα από το μάθημα της βιολογίας θα πρέπει η άποψή τους να συνδεθεί με τη διαδικασία της αναπαραγωγής, να γνωρίσουν το σώμα του άντρα και της γυναίκας και την ανατομία του. Να αποκτήσουν ολοκληρωμένη κατανόηση για το πως το σεξ μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία μιας νέας ζωής.

Τα ηθικολογικά που παραπέμπουν σε μια μουσουλμανική θεοκρατική αντίληψη περί σεξ  δεν έχουν θέση στη σημερινή εποχή. Οι νέοι μας θέλουν κουβέντες σταράτες και καθαρές για να μην απαξιώνουν εν τέλει και το σύστημα και το ίδιο το σχολείο. Γι αυτό αν ο υπουργός επιθυμεί να κάνει μεταρρύθμιση ας βγει και να αποσύρει αυτό το μέρος από τα αναλυτικά της βιολογίας.

Ήδη η Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού, ο Οικογενειακός Προγραμματισμός, το Ινστιτούτο Μεσογειακών Μελετών Φύλου, η Accept, το Συμβούλιο Νεολαίας και άλλες οργανώσεις πήραν ξεκάθαρη θέση, ο υπουργός ως πότε θα κρύβεται; Εκτός αν θέλει να τους έχει όλους ευχαριστημένους ενόψει εκλογών και οι στόχοι της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης είναι μόνο ωραία λόγια στο χαρτί και συντηρητισμός στο αποτέλεσμα. Πάντως για χάρη της ιστορίας και μόνο, όταν αντέδρασε ο Αρχιεπίσκοπος για το μάθημα των θρησκευτικών, ο ίδιος υπουργός απέσυρε ολόκληρο το βιβλίο σε χρόνο ρεκόρ….

Τραγουδάω για μια πόλη… είναι όμως αρκετό;

Η είδηση στην τουρκική εφημερίδα Μιλιέτ για άνοιγμα της περίκλειστης πόλης της Αμμοχώστου και επιστροφής της στους μόνιμους κατοίκους της προκάλεσε τη συνήθη αυτιστική αντίδραση της πολιτικής ζωής του τόπου μας.

Οι πλείστες εκ των πολιτικών δυνάμεων έκαναν λόγο για τεχνάσματα και επικοινωνιακά κόλπα της Άγκυρας. Οι πιο ακραίοι έσπευσαν κιόλας να «απορρίψουν» δήθεν την πρόταση. Στα ανοικτά κοινωνικά φόρουμ άρχισαν οι σούπερ πατριώτες να βρίζουν προκαταβολικά για να εκτονωθούν όσους τυχόν σκέφτονταν να επιστρέψουν υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση και να παρακαλούν τον θεό να ξεκάνει όλους τους τούρκους από γης.

Η ελληνοκυπριακή φρενίτιδα στο απόγειό της!

Δυο μέρες ήταν αρκετές για να σαλέψουν όλοι έως ότου κάποιοι λίγο πιο έξυπνοι έκαναν google την είδηση για να ανακαλύψουν ότι δεν υπάρχει πουθενά τέτοια απόφαση, κανείς δεν ήταν ενήμερος και δεν εμφανίστηκε εν πάση περιπτώσει σε άλλη εφημερίδα ούτε και δόθηκε συνέχεια από την Μιλιέτ που πρώτη παρουσίασε την είδηση. Έτσι όλοι ηρέμησαν και οι φυσιολογικοί ρυθμοί επανήλθαν στην ελληνοκυπριακή καθημερινότητα.

Δε βρίσκομαι φυσικά σε θέση να γνωρίζω πόσοι ακριβώς δούλεψαν στο μυαλό τους με κριτική διάθεση το όλο περιστατικό αλλά νομίζω ότι είναι ελάχιστοι.

Πάντως από την ψευδο-είδηση προκύπτουν αναγκαστικά κάποιες πολύ σκληρές πραγματικότητες που πιστεύω ότι είναι χρήσιμο να λεχθούν. Η πρώτη αφορά στην ικανότητα και τη δυνατότητα που έχει η Άγκυρα να «λύσει» ουσιαστικά το κυπριακό μονομερώς. Το 2003 άνοιξε τα οδοφράγματα. Αν σήμερα αποφασίσει να ανοίξει την περίκλειστη πόλη της Αμμοχώστου και στείλει και το μισό στρατό που έχει στο νησί πίσω στην Τουρκία δεν ξέρω πραγματικά ποιον θα βρει για να πείσει η δική μας πλευρά από τη διεθνή κοινότητα και τα ΗΕ ότι το κυπριακό δε λύθηκε. Αυτό είναι το πρώτο τραγικό και σκληρό συμπέρασμα. Ότι δηλαδή όσο το κυπριακό παραμένει ανοικτό την πρωτοβουλία κινήσεων, αυτός που έχει να δώσει είναι δυστυχώς η ίδια η χώρα που εισέβαλε παράνομα και με τη βία.

Το δεύτερο συμπέρασμα αφορά στη διάθεσή μας να διεκδικήσουμε πίσω τους τόπους μας. Το έγραψα αρκετές φορές με αυτοσυγκράτηση αλλά νομίζω ότι πλέον μπορούμε να το δηλώνουμε ανοικτά για να μην καταντούμε και συνένοχοι. Ότι δηλαδή δυστυχώς η πλειοψηφία των Ελληνοκυπρίων δεν επιθυμεί λύση, την οποιαδήποτε λύση. Αν δεν το αναγνωρίσουμε αυτό ως πραγματικότητα ανησυχώ ότι αυτή η πεποίθηση θα μεγαλώνει σαν επιδημία και τελικά θα κυριεύσει όλους μας. Όσο οι πολιτικοί μας δεν αντιμετωπίζουν αυτή την αλήθεια, τόσο μεγαλώνει μαζί και η ανικανότητά μας να λύσουμε το πρόβλημα.

Τρίτο συμπέρασμα; Το μοναδικό αισιόδοξο ίσως, είναι ότι υπάρχουν ακόμη κλειστά χαρτιά που μπορούμε ως ελληνοκυπριακή πλευρά να αξιοποιήσουμε για να ασκήσουμε πίεση, για να δημιουργήσουμε διεθνές ενδιαφέρον αλλά και για να δώσουμε ξανά ελπίδα στο εσωτερικό. Ένα από αυτά είναι ναι η Αμμόχωστος.

Η βουβή Αμμόχωστος που αυτονόητα συγκινεί όλους κάθε φορά που σιγοτραγουδάμε το τραγουδάω για μια πόλη, που «πουλά» ως ιδέα, ως επιχείρημα, ως μια από τις πιο παράλογες διαστάσεις της κατοχής, σ’ αυτή την πόλη πρέπει να στηριχτούμε και να δώσουμε περιεχόμενο στη συγκίνηση με συγκεκριμένη πρόταση συνδιαχείρισής της με την άλλη πλευρά.

Πάντως εγώ καρτερώ μέρα νύχτα όχι για να φυσήξει ο αέρας. Απ’ αυτούς φύσηξαν ήδη αρκετοί αλλά δεν τους πήραμε πρέφα. Περιμένω να ξυπνήσω μια μέρα και να ακούσω από το ραδιόφωνο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να μιλά με ρεαλισμό για το κυπριακό απομυθοποιώντας τα συνθήματα και δίνοντας ουσία και περιεχόμενο στη λύση. Όταν ο Γλαύκος Κληρίδης έλεγε την πατρίδα ουκ ελάττω παραδώσω δεν εννοούσε να λέμε όχι ώσπου να μην υπάρχει καμιά ελπίδα για επιστροφή. Εννοούσε να έχουμε τη σοφία να επιλέξουμε μεταξύ του μη χείρον βέλτιστο για να μεγαλώσουν ξανά στην Αμμόχωστο, στην Καρπασία, στην Κερύνεια, στη Μόρφου και παιδιά ελληνοκυπρίων.

Υ.Γ. Εκτός κι αν πάλι τα έχω καταλάβει όλα λάθος, οπότε σ’ αυτή την περίπτωση πάω να ζωστώ τα βαρύγδουπα συνθήματα,  τα ευχολόγια και τους ευσεβοποθισμούς και να καρτερώ τον αέρα…

 

«Προμηθέα» η αποκάλυψη*

Πριν μερικές εβδομάδες έγραφα με αφορμή την ίδρυση του ινστιτούτου μελετών Προμηθέας πως «η έρευνα – τουλάχιστον  οφείλει – να είναι πάνω απ’ όλα ανεξάρτητη και ελεύθερη για να μπορεί να φέρει τα πάνω κάτω με νέες ανακαλύψεις, για να σπρώξει την πρόοδο και να διευρύνει την κατανόησή μας για τον κόσμο που μας περιβάλλει». Ενώ έκλεινα επισημαίνοντας πως «αν το ΑΚΕΛ ή η οποιαδήποτε άλλη παράταξη θέλει να εργαλειοποιήσει την επιστήμη για να υποστηρίξει και «ερευνητικά» την ιδεολογία της ας συστήσει π.χ. το ινστιτούτο μελετών ΑΚΕΛ και ας αφήσει ελεύθερους τους επιστήμονες, από όποιο ιδεολογικό χώρο και αν προέρχονται να κάνουν την έρευνά τους ελεύθερα από καθοδηγούμενα ινστιτούτα τύπου «Προμηθέας»». 

Την επόμενη εβδομάδα ο διευθυντής του ινστιτούτου μου απάντησε με άρθρο στον κυριακάτικο τύπο αφήνοντας αιχμές ότι πρότρεξα να κρίνω το ινστιτούτο με «ταμπέλες», αντί στη «βάση της δράσης και της παρουσίας του». Λίγες ημέρες μετά, με το πρώτο του άρθρο στον “Πολίτη” με τίτλο «Ρωσία και Κύπρος» υπογραμμένο με την ιδιότητά του ως διευθυντής του ινστιτούτου μου χάρισε την ευκαιρία να κρίνω τον ίδιο αλλά και το ινστιτούτο στη «βάση της παρουσίας τους».

Το άρθρο είχε στόχο να απαντήσει σε όσους προσπαθούν να πλήξουν «την εικόνα της Ρωσίας και πιο πριν της ΕΣΣΔ, μέσα στην κυπριακή κοινή γνώμη». Για αποδείξει το αβάσιμο σπίλωσης του ονόματος της Ρωσίας αναφέρει ως πρώτο επιχείρημα ότι στην περίπτωση της Ρωσίας η δράση της στη Συρία θεωρείται αυταπόδεικτη ενώ η αντίστοιχη δράση των ΗΠΑ θεωρείται συνομωσιολογία. Το ίδιο γράφει, ισχύει και για τα στοιχεία του wikileaks, ενώ καταλήγει ότι οι επικριτές της Ρωσίας «το μοναδικό που θα καταφέρουν είναι να καταστήσουν τη θέση της Κύπρου ακόμα πιο αδύνατη και επισφαλή στις ορέξεις των δυτικών δυνάμεων».

Ομολογώ ότι ακόμη και εγώ η ίδια που προειδοποιούσα για τον κίνδυνο της μη αντικειμενικής ανάλυσης από το Ινστιτούτο δεν πίστευα στα μάτια μου. Το άρθρο δε φανέρωνε απλά μονοπρισματική αντίληψη αλλά μηδενική.

Οι σχέσεις μεταξύ δύο χωρών είναι κάτι το πολυδιάστατο και σαφώς δεν εξαντλούνται σε αναλύσεις που αφορούν στην εγκυρότητα ή μη των wikileaks. Επίσης η εξωτερική πολιτική μιας χώρας σαφώς και δεν εξαντλείται σε συμπάθειες ή αντιπάθειες οι οποίες μπορεί να είναι εξίσου καταστροφικές εάν αποτελούν το μέτρο κρίσης. Γενικά ζούμε στον κόσμο της διπλωματικής εξισορρόπησης. Εξάλλου ως χώρα η οποία αναμένει στήριξη λόγω του ανοικτού κυπριακού, οφείλει να διατηρεί άριστες διπλωματικές σχέσεις με όλα τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας. Πέρα από αυτό όμως, η Κύπρος δε βρίσκεται στο υπερπέραν. Λειτουργεί σε ένα κόσμο με πολιτικές και στρατηγικές συμμαχίες και παγκοσμιοποιημένο ανταγωνισμό. Η Κύπρος ανήκει θεσμικά, οικονομικά, πολιτικά και πολιτιστικά στο δυτικό κόσμο, είναι ισότιμο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης η οποία στηρίζεται σε κοινές αρχές και αξίες. Η Ρωσία βρίσκεται έξω από τον κόσμο αυτό όχι τόσο οικονομικά όσο θεσμικά. Οι έννοιες της δημοκρατίας, των ατομικών ελευθεριών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων βρίσκουν διαφορετικές εφαρμογές και διαφορετική κατανόηση στη Ρωσία απ’ ότι στην Ε.Ε. Αρκεί μόνο να διαβάσει κανείς την αναφορά του Συμβουλίου της Ευρώπης σε σχέση με τις πρόσφατες προεδρικές εκλογές στη χώρα αυτή. Φυσικά η Κύπρος δε μπορεί λόγω μεγέθους και επιρροής να το παίζει αυτεπάγγελτα ο θεματοφύλακας των ευρωπαϊκών αρχών και του κράτους δικαίου  έναντι της Ρωσίας, αλλά σίγουρα, οφείλει σε θέματα ενιαίων ευρωπαϊκών πολιτικών να συντάσσεται με τους ευρωπαίους εταίρους της ως πολιτική θέση αρχής και εθνικού συμφέροντος.

Γι’ αυτό, αν το Ινστιτούτο Προμηθέας επιθυμεί να έχει θετική επίδραση στην υπόθεση επανένωσης της πατρίδας μας όπως διατείνεται, ας κάνει την αρχή αποβάλλοντας τον αντιδυτικισμό του ή τουλάχιστον, ας τον στηρίζει με βάσιμα και σοβαρά επιχειρήματα που να έχουν απήχηση και πέρα από το κομματικό ακροατήριο του ΑΚΕΛ.

Scroll to top