Month: February 2016

Η σχολή σκέψης του «περίμενε»

Όποιος θέλει, βρίσκει καιρό, κι όποιος δεν θέλει βρίσκει πρόφαση!
(Λαϊκή Παροιμία)

Παρακολουθούμε τις τελευταίες βδομάδες μια ιδιαίτερη κλιμάκωση των συγκρούσεων στο πολεμικό θέατρο της Συρίας. Η εμπλοκή της Ρωσίας στο πλευρό των κυβερνητικών δυνάμεων υπό τον Πρόεδρο Άσαντ υπήρξε αποφασιστικής σημασίας τόσο όσον αφορά τον συσχετισμό δυνάμεων στα πεδία των μαχών, όσο και στον προσανατολισμό της συμπάθειας ενός σημαντικού ποσοστού της ελληνοκυπριακής κοινής γνώμης (η οποία στρέφεται πλέον ξεκάθαρα προς τον Άσαντ). Παραδοσιακά, εξάλλου, “υποστηρίζουμε” την ομόδοξη Ρωσία, πόσο μάλλον σήμερα, που μάχεται στο ίδιο στρατόπεδο μαζί με τους Κούρδους της Συρίας (οι οποίοι διατηρούν ιστορικά φιλικές σχέσεις με τους Κούρδους της Τουρκίας και το PKK). Για ακόμη μια φορά αναπτερώνονται οι ελπίδες όλων όσοι οραματίζονται την κάθοδο του Ξανθού Γένους στη Μεσόγειο και την υποταγή της Τουρκίας. Όλοι αυτοί μας προτρέπουν να μη “βιαστούμε” να λύσουμε τώρα το κυπριακό αλλά να αναμένουμε και… βλέπουμε.

Από την άλλη, κάποιοι  άλλοι “αγωνιούν” ότι καθώς οι ΗΠΑ παρέχουν την υποστήριξη τους στους Κούρδους της Συρίας θα θέλουν – ως αντιστάθμισμα – να εξευμενίσουν την Τουρκία, υποστηρίζοντας πάγιες θέσεις της στο Κυπριακό (και το Αιγαίο) σε βάρος των Ελληνοκυπριακών θέσεων και επιδιώξεων. Οι τελευταίοι μας προτρέπουν επίσης να μη “βιαστούμε” να λύσουμε το κυπριακό αλλά να αναμένουμε και … βλέπουμε. Οι μεν και οι δε, ανήκουν σε εκείνη τη σχολή σκέψης η οποία, σε κάθε νέα εξέλιξη στην ευρύτερη περιοχή της ΝΑ Μεσογείου αλλά και ευρύτερα στον κόσμο, ανεξάρτητα από την ερμηνεία και το περιεχόμενο των αναλύσεων στις οποίες προβαίνουν καταλήγουν πάντα στο ίδιο και το αυτό “επιστημονικά τεκμηριωμένο συμπέρασμα”. Ότι δηλαδή, αυτή τη στιγμή, οι διεθνείς συνθήκες δεν επιτρέπουν μια δίκαιη διευθέτηση του Κυπριακού και ας αναμένουμε ακόμη λίγο.

Μετά από σαράντα δύο χρόνια διαίρεσης και κατοχής πολιτικοί ηγέτες και αναλυτές, προτρέπουν για ακόμη μια φορά να περιμένουμε λίγο ακόμη γιατί οι εξελίξεις στο Συριακό δεν είναι ευνοϊκές ή μέχρι να ανακάμψει πλήρως η οικονομία, ή μέχρι να αρχίσουμε να εκμεταλλευόμαστε τους υδρογονάνθρακες κλπ κλπ. Όλες αυτές οι αιτιάσεις φέρνουν στο μυαλό την ρήση “όποιος θέλει, βρίσκει καιρό κι όποιος δε θέλει βρίσκει πρόφαση!” .

Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης και ο Δημοκρατικός Συναγερμός παραμένουν σταθερά προσηλωμένοι στη θέση ότι, το περιεχόμενο της λύσης δε θα πρέπει σε καμιά περίπτωση να θυσιαστεί στο βωμό μιας σύντομης λύσης. Την ίδια στιγμή ωστόσο, συνειδητοποιούμε ότι η πάροδος του χρόνου είναι μια ουσιαστική παράμετρος του περιεχομένου της λύσης. Γνωρίζουμε ότι μια λύση εντός του σημερινού πλαισίου διαπραγμάτευσης, μπορεί να είναι καλύτερη από μια λύση που θα αναζητήσουμε σε βάθος χρόνου.

Γι αυτό οφείλουμε να παραμείνουμε προσηλωμένοι στη διαδικασία και να συμβάλουμε ουσιαστικά και δημιουργικά επί του περιεχομένου, προτείνοντας ιδέες και λύσεις που να δημιουργούν τις προοπτικές για επίτευξη συγκλίσεων. Επειδή ανεξάρτητα της προσωπικής πολιτικής ή εκλογικής ατζέντας του καθενός, όπως τόνισε και ο ίδιος ο Πρόεδρος στην ομιλία του «η αξίωση της κοινωνίας» είναι η επίλυση του κυπριακού. 

Τίποτα δεν είναι αδύνατο


Η Εσθονία είναι μία μικρή χώρα της Βαλτικής με πληθυσμό γύρω στο 1.3 εκατομμύρια πληθυσμό η οποία απέκτησε την ανεξαρτησία της από την ΕΣΣΔ μόλις το 1991. Σήμερα η Εσθονία την ώρα που πολλές νοτιοευρωπαϊκές χώρες αγωνίζονται για την οικονομική τους επιβίωση, πέτυχε να παρουσιάζει κάθε χρόνο οικονομικά στατιστικά στοιχεία που θα ζήλευαν και οι πλέον προηγμένες οικονομίες.

Ενώ μέσα σε λιγότερο από 20 χρόνια έχουν καταφέρει να δημιουργήσουν την πλέον εξελιγμένη ηλεκτρονική διακυβέρνηση.

Περίπου 4000 υπηρεσίες της εσθονικής διοίκησης προσφέρονται «online». Μόνο κατ´ εξαίρεση κάποιες από αυτές απευθύνονται αποκλειστικά προς τους Εσθονούς πολίτες, όπως η ηλεκτρονική επιστολική ψήφος. Όλες οι υπόλοιπες υπηρεσίες τίθενται στη διάθεση όλων όσων έχουν αποκτήσει την εσθονική «ηλεκτρονική υπηκοότητα». Με τον τρόπο αυτό η Εσθονία αποτελεί χώρα – πρότυπο σε θέματα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. H ιστοσελίδα e-estonia, μέσω της οποίας μπορεί κανείς να ζητήσει την υπαγωγή στο προνομιακό καθεστώς της e-residency, έχει γίνει στο ιδιαίτερα προσφιλής σε νέους επιχειρηματίες και ιδρυτές νεοφυών επιχειρήσεων (start up) από όλο τον κόσμο.

Ο Πρωθυπουργός της Εσθονίας βρέθηκε πριν από μερικές ημέρες στο Πανεπιστήμιο Κύπρου και έδωσε μία εξαιρετική διάλεξη για την εφαρμογή του συστήματος ηλεκτρονικής διακυβέρνησης στη χώρα του. Τα παραδείγματα και οι πρακτικές που εφαρμόζουν είναι πραγματικά εντυπωσιακές.

Για παράδειγμα, όλοι οι πολίτες είναι κάτοχοι ηλεκτρονικής κάρτας μέσω της όποιας μπορούν να διευθετήσουν, φόρους, κοινωνικές ασφαλίσεις, να έχουν πρόσβαση σε ιατρικά αρχεία, να προβαίνουν σε τραπεζικές συναλλαγές κλπ

Όλοι οι γιατροί υποβάλουν τις συνταγές φαρμάκων ηλεκτρονικά για να μπορεί ο κάθε ασθενής να τα προμηθευτεί με την κάρτα του από όποιο φαρμακείο επιλέξει.

Η πλήρης εγγραφή μιας νέας εταιρείας ολοκληρώνεται μέσα σε 18 λεπτά, με την όλη διαδικασία να είναι μόνο ηλεκτρονικά.  

Ο κάθε πολίτης μπορεί να συμπληρώνει τη φορολογική του δήλωση μέσα σε δύο λεπτά επίσης ηλεκτρονικά.

Στη δημόσια υπηρεσία όλες οι υπηρεσίες είναι συνδεδεμένες ηλεκτρονικά και  επικοινωνούν.

Ενώ ο κάθε πολίτης έχει το δικαίωμα να ψηφίσει ηλεκτρονικά όπου κι αν βρίσκεται στον πλανήτη και έχει τον δικό του ηλεκτρονικό φάκελο υγείας στον οποίο έχει αποκλειστική πρόσβαση εκείνος κι ο γιατρός του.

Όλα τα πιο πάνω παραδείγματα καταδεικνύουν κάτι εξαιρετικά σημαντικό. Ότι, η ηλεκτρονική διακυβέρνηση δεν αποτελεί απλά ζήτημα ευκολίας. Αλλά κυρίως, εμπεδώνει τη διαφάνεια και την ισονομία ανάμεσα στους πολίτες. Περιορίζει τις προσωπικές παρεμβολές στο σύστημα, ευνοεί την επιχειρηματικότητα, την καινοτομία και τις επενδύσεις.

Όλα τα πιο πάνω έχουν γίνει ήδη σε μία χώρα του 1.3 εκ. η οποία μετρά μόλις 25 χρόνια ζωής. «Nothing is impossible» είπε ο Εσθονός Πρωθυπουργός όταν άρχισε ο καταιγισμός ερωτήσεων από το ακροατήριο για τις δυσκολίες που αντιμετώπισαν στην υλοποίηση των αλλαγών.

Χρειάζεται μόνο ένας «τρελός» για να τα κάνει σκεφτόμουν εγώ και έφυγα με αισιοδοξία γνωρίζοντας ότι, ήδη ο σχεδιασμός έχει ξεκινήσει… 

«Η Τουρκία στο εδώλιο…»


Πρόκειται για μια συζήτηση που διαρκεί τουλάχιστον από την Τουρκική εισβολή και μετά. Η ειρωνεία είναι ότι οι αυτοαποκαλούμενοι εκφραστές της λεγόμενης “διεκδικητικής” πολιτικής οικειοποιήθηκαν το σύνθημα να “καθίσει η Τουρκία στο εδώλιο”, εννοώντας να κριθεί για τη συνεχιζόμενη κατοχή του βορείου τμήματος της Κύπρου. 
Βεβαίως, αντιλαμβάνομαι πως μέσα σε όλη αυτή τη –δίχως αντίλογο- συνθηματολογία, ακόμα και οι “διεκδικητικότεροι” των διεκδικητών, δεν εννοούν ότι θα συσταθεί ποτέ ένα διεθνές δικαστήριο το οποίο να δικάσει και να καταδικάσει την Τουρκία. Γιατί όσες φορές υιοθετήσαμε μία νομικίστικη αντίληψη του κυπριακού είδαμε αποφάσεις να βγαίνουν υπέρ μας, αλλά και αποφάσεις εναντίον μας. Ποτέ όμως δεν είδαμε δικαστήρια να επιλύουν πολιτικά προβλήματα μεταξύ κρατών. Μένει συνεπώς το πολιτικό κομμάτι της διαδικασίας κρίσης της Τουρκίας.
Η αλήθεια όμως είναι ότι ποτέ δεν ακούστηκαν σαφείς, ρεαλιστικές, τεκμηριωμένες και εφαρμόσιμες προτάσεις από αυτή την σχολή σκέψης. Η ειρωνεία ολοκληρώνεται με ακόμα μια διαπίστωση. Κάθε φορά που γίνεται μία σοβαρή προσπάθεια από ελληνοκυπριακής πλευράς που θα αναγκάσει την Τουρκία να βρεθεί αντιμέτωπη με τη διεθνή κοινότητα οι ίδιοι κύκλοι φωνάζουν ότι οι ενέργειες επίλυσης του κυπριακού ενέχουν τον κίνδυνο της αναγνώρισης του ψευδοκράτους!
Συνεπώς, βάση των πιο πάνω καταλήγουν σε ένα λογικό αδιέξοδο. 
Επειδή πολύ απλά ο μοναδικός τρόπος για να βρεθεί η Τουρκία αντιμέτωπη με τις πράξεις της θα είναι τη στιγμή που θα εξαναγκαστεί να αποσύρει τα στρατεύματά της και να συναινέσει σε λύση του κυπριακού. 
Όσοι βρισκόμαστε στο στρατόπεδο της ρεαλιστικής πολιτικής του Γλαύκου Κληρίδη και άλλων πολιτικών ηγετών και δυνάμεων του τόπου, βλέπουμε ότι, το «πολιτικό γώνιασμα» της Τουρκίας περνά μέσα από τη διαδικασία επίλυσης του κυπριακού. Κανένας άλλος δρόμος δε μπορεί να οδηγήσει στην άρση της κατοχής. 
Κατά συνέπεια και επειδή επιτέλους θα πρέπει να φύγουμε από την κενή συνθηματολογία, θα παραθέσω τρία μόνο χαρακτηριστικά παραδείγματα του πως η σύνεση θέτει με τρόπο ουσιαστικό την Τουρκία στο εδώλιο:
1ο. Η Τουρκία κρίνεται από την στάση της στο Κυπριακό. Αυτή την στιγμή διεξάγονται επιτέλους σοβαρές διαπραγματεύσεις για επίλυση του κυπριακού. Η διαδικασία βρίσκεται σε κομβικό σημείο και υπάρχει σοβαρό ενδεχόμενο σύντομα η Τουρκία να κληθεί να απαντήσει επί των θεμάτων που την αφορούν άμεσα. Θα επιμένει στον αναχρονιστικό εγγυητικό της ρόλο; Θα αποσύρει τα στρατεύματα αμέσως μετά την λύση; Θα συμβάλει εποικοδομητικά στο ζήτημα των εποίκων; Όλα αυτά, δεν είναι αόριστα αλλά ουσιαστικά ερωτήματα στα οποία η Τουρκία θα κληθεί να τοποθετηθεί πάρα πολύ σύντομα.
2. Η Τουρκία κρίνεται στις διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Και εδώ αποδεικνύεται η σοφή και ρεαλιστική στρατηγική των αειμνήστων Κληρίδη-Κρανιδιώτη. Με την Κύπρο στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Τουρκία να χτυπά την πόρτα. Με τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ζητούν απαντήσεις από την Τουρκία για τη μη εφαρμογή του πρωτοκόλλου 10 και της αναγνώρισης της Κυπριακής Δημοκρατίας, όλα δηλαδή όσα ονομάζουμε ως κυπρογενείς υποχρεώσεις. Επομένως η Τουρκία κι εδώ κρίνεται.
3. Η Τουρκία κρίνεται και σε περιφερειακό επίπεδο. Μετά την έξαλλη πολιτική προσπάθειας ηγεμονισμού στην περιοχή, τι έχει πετύχει η Τουρκία; Ποια είναι άραγε η σχέση της με το Ισραήλ, την Αίγυπτο, τη Συρία, τον Λίβανο και την Ιορδανία; Με εξαίρεση κάποιες αναλαμπές συνεργασιών, όλοι παραδέχονται ότι η Τουρκία έχει αποξενωθεί από την νοτιοανατολική μεσόγειο. Σε μια περιοχή δε, που όλοι αναγνωρίζουν και πάλι την σοφή, διαχρονική και συνετή πολιτική των ρεαλιστικών ηγεσιών του τόπου, να διατηρούν σχέσεις φιλίας και συνεργασίας με όλους. Καθιστώντας έτσι την Κύπρο σημείο αναφοράς και συνεννόησης, σε μια αποξενωμένη για την Τουρκία περιοχή. Που βρίσκεται συνεπώς η Τουρκία; Κρίνεται  από όλες τις χώρες της περιοχής την στιγμή που εμείς προβαίνουμε σε σειρά διμερών και τριμερών συνεργασιών.
Θα μπορούσε κανείς να παραθέσει κι’ άλλα παραδείγματα σαν τα πιο πάνω. Μένω ως εδώ γιατί θεωρώ πως ήρθε ο καιρός οι συμπολίτες μας να κρίνουν και να μας κρίνουν όλους και για όλα. Και όσους οικειοποιήθηκαν την λεγόμενη διεκδικητική πολιτική και όσους διορατικά και δραστήρια μετέτρεψαν ένα σύνθημα σε πράξη. Έβαλαν την Τουρκία επιτέλους στο εδώλιο!
Scroll to top