Ευρώπη

ΑΡΘΡΟ, “ΕΥΡΩΠΗ, ΠΑΜΕ ΞΑΝΑ ΑΠ’ ΤΗΝ ΑΡΧΗ”

Σ’ ένα από τα λιγότερο γνωστά ανέκδοτα του Γλαύκου Κληρίδη, ήταν λέει ένας νέος Πρόεδρος κάποιας μικρής χώρας ο οποίος, αντιμετώπιζε πρόβλημα με την κοινή γνώμη γι’ αυτό αποτάθηκε σε ένα σοφό. Ο σοφός τον άκουσε και του έδωσε τρία φακελάκια. Του εξήγησε ότι, κάθε φορά που αντιμετώπιζε πρόβλημα με την κοινή γνώμη να ανοίγει διαδοχικά τα φακελάκια και μέσα θα έβρισκε τη λύση. Την 1η φορά που ο πολιτευτής αντιμετώπισε πρόβλημα άνοιξε τον 1ο φάκελο όπου μέσα έγραφε, «φταίνε οι προηγούμενοι!». Τη δεύτερη φορά, ο φάκελος μέσα έγραφε, «φταίει η Ευρωπαϊκή Ένωση!». Την τρίτη πλέον φορά ο φάκελος έγραφε, «πήγαινε σπίτι σου, επειδή προφανώς δεν τα καταφέρνεις!».

Η απαρχή…

Το 1950 ο τότε Υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας σε ομιλία του στο Παρίσι πρότεινε μια νέα μορφή πολιτικής συνεργασίας στην Ευρώπη, η οποία θα απέτρεπε κάθε ενδεχόμενο πολέμου μεταξύ των ευρωπαϊκών λαών. Όραμά του ήταν η δημιουργία ενός ευρωπαϊκού οργάνου που θα διαχειριζόταν κεντρικά την παραγωγή άνθρακα και χάλυβα. Έτσι έθεσε τα θεμέλια της ίδρυσης της Ένωσης Άνθρακα και Χάλυβα, που στη συνέχεια οδήγησε στην ΕΟΚ και την Ευρωπαϊκή Ένωση όπως τη γνωρίζουμε σήμερα. Μία sui generis πολιτική και οικονομική ένωση κρατών τα οποία έχουν εκχωρήσει αυτοβούλως εθνική κυριαρχία με αντάλλαγμα τα πολλαπλά οφέλη που προκύπτουν από τη συνεργασία τους.

Ο Γλαύκος Κληρίδης όμως, στο όλο νόημα ανέκδοτό του αποτύπωνε με χιούμορ τον τρόπο με τον οποίο συχνά οι πολιτευτές εσωτερικά στα κράτη μέλη επιλέγουν να καρπούνται τις ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις ως δικές τους προσωπικές επιτυχίες κατά τις εξαγγελίες τους και να φορτώνουν από την άλλη τα όποια δικά τους λάθη στις Βρυξέλλες. Το φαινόμενο αυτό μαζί βεβαίως και με τα δημοκρατικά κενά που παρουσιάζει η λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει οδηγήσει μεγάλη μερίδα των Ευρωπαίων πολιτών να απαξιώνουν τη λειτουργία και τη σημασία της.

Εν τούτοις, οι πολίτες οφείλουν να γνωρίζουν ότι για ένα σωρό ζητήματα που αφορούν και επηρεάζουν άμεσα και καθημερινά τις ζωές τους υπεύθυνες είναι οι Βρυξέλλες. Από την ασφάλεια τροφίμων, το περιβάλλον, τις μεταφορές, τις παραβιάσεις ατομικών ελευθεριών, τα δικαιώματα των καταναλωτών καθώς και  άλλα που αποτελούν μέρος αυτού που ονομάζουμε ως κοινοτικό κεκτημένο. Κοινό, για κάθε Ευρωπαίο πολίτη.

Τα χρόνια όμως περνούν και το κοινό ευρωπαϊκό όραμα έχει απωλέσει σημαντικό έδαφος μέσα στο χρόνο με αποκορύφωμα βεβαίως την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου και την ανάπτυξη αντιευρωπαϊκών κινημάτων σε αρκετά κράτη μέλη. Η Ενωμένη Ευρώπη πλέον φαντάζει λιγότερη δημοφιλής, λιγότερο αναγκαία και λιγότερο αποτελεσματική.

Οι πρόσφατες εξελίξεις με την πανδημία και την αδυναμία διαχείρισης που επικράτησε κατά το πρώτο κύμα πανδημίας οδήγησε ακόμη περισσότερους να αμφισβητούν το ρόλο και τις δυνατότητές της. Η προσπάθειά της να ανακτήσει έδαφος κατά το 2ο κύμα προκάλεσε επίσης μουρμουρητά με τις παραγγελίες των εμβολίων και την περιορισμένη δυνατότητα επαρκούς παραγωγής και διάθεσής τους.

Αν δούμε όμως τη μεγάλη εικόνα η Ενωμένη Ευρώπη μας είναι πιο απαραίτητη από ποτέ άλλοτε. Επειδή ακριβώς οι όροι του οικονομικού και του πολιτικού παιχνιδιού έχουν αλλάξει. Η Ε.Ε. δε χρειάζεται πλέον να είναι ο αποδιοπομπαίος τράγος για κάθε εθνικό πολιτευτή καθώς οι όροι του διεθνούς παιχνιδιού παίζονται με όρους επιστημονικούς και ερευνητικούς. Ισχυρός σήμερα είναι αυτός που μπορεί να ηγηθεί των ερευνητικών και επιστημονικών αποτελεσμάτων. Οικονομικά ισχυρός είναι αυτός που έχει τα καλύτερα επιστημονικά αποτελέσματα, τις περισσότερες πατέντες, τα περισσότερα start-ups, τις καλύτερες δημοσιεύσεις, τα πιο πρωτοπόρα προϊόντα και υπηρεσίες… το καλύτερο εμβόλιο. Η μάχη είναι επιστημονική και τεχνολογική.

Ο παγκόσμιος οικονομικός πόλεμος είναι ανελέητος και ατέλειωτος αλλά για πρώτη φορά έγινε ξεκάθαρο ότι τη δεκαετία του 2020-2030 δε θα την κερδίσουν εκείνοι με το χαμηλότερο κόστος εργατικού δυναμικού, ούτε οι χώρες με το μεγαλύτερο στράτευμα και στρατιωτικό εξοπλισμό. Ούτε καν οι χώρες με τον μεγαλύτερο γεωπολιτικό ρόλο. Θα τον κερδίσουν, όσοι πετύχουν με αξιώσεις στη μάχη της έρευνας και της καινοτομίας.

Γι’ αυτό ακριβώς τον λόγο είναι, που η ενωμένη Ευρώπη, μπορεί να προτάξει όραμα βιώσιμο για το μέλλον των λαών της. Επειδή στη νέα οικονομική/επιστημονική μάχη ΗΠΑ, Ρωσίας, Κίνας, Ιαπωνίας και αναδυόμενων οικονομιών η Ενωμένη Ευρώπη με τα δικά της επιστημονικά κέντρα μόνο ως ενωμένη μπορεί να ανταγωνιστεί. Γι’ αυτό και είναι απολύτως απαραίτητη.

Ο διορισμός, η κρίση και μια πιθανή διέξοδος

Θερμά συγχαρητήρια στον Μαργαρίτη Σχοινά τον πρώτο Έλληνα Επίτροπο που αναλαμβάνει θέση Αντιπροέδρου στο Συμβούλιο των Επιτρόπων. Θέση η οποία έχει εκτελεστικό χαρακτήρα αλλά και καθοδηγητικό. Ο κ. Σχοινάς δε θα έχει ένα χαρτοφυλάκιο αλλά αριθμό χαρτοφυλακίων στις αρμοδιότητές του, τα οποία θα περιλαμβάνουν την εκπαίδευση, την ασφάλεια, την μετανάστευση και την εργασία. Όλα εξαιρετικά σημαντικά και κρίσιμα ιδιαίτερα αν αξιολογήσει κανείς τις μεγάλες προκλήσεις που έχει να αντιμετωπίσει σήμερα η Ε.Ε. σε αναζήτηση ρόλου και ταυτότητας στο διεθνές σκηνικό. Η επιτυχία βεβαίως δεν αντανακλάται μόνο στο πρόσωπο του κ. Σχοινά αλλά και στην πολιτική ομάδα του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος καθώς και στη νέα ελληνική κυβέρνηση.
Αυτό όμως που προκάλεσε αντιδράσεις και έντονη συζήτηση ακόμη και εντός της Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος δεν ήταν το αξιόλογο τεχνοκρατικό βιογραφικό του κ. Σχοινά αλλά η καινούρια ονομασία του χαρτοφυλακίου της Αντιπροεδρίας που αναλαμβάνει που τιτλοφορείται ως “Αντιπρόεδρος για την Προστασία του Ευρωπαϊκού Τρόπου Ζωής” στα αγγλικά η επίσημη μετάφραση είναι, “Protecting our European Way of Life”. Ένας τίτλος αν μη τι άλλο αμφιλεγόμενος ο οποίος παραπέμπει έντονα στις συχνές δηλώσεις του Αμερικανού Προέδρου Τραμπ και το “Our great American way of life”. Ήδη ο απερχόμενος Πρόεδρος της Επιτροπής, Ζαν Κοντ Γιούνκερ δήλωσε αντίθετος με τον τίτλο του χαρτοφυλακίου, ενώ αντίθεση δήλωσαν και το Παρίσι και οι Βρυξέλλες.
Η αλήθεια είναι ότι από τις αρχές του ‘90 και μετά τη πτώση του τείχους του Βερολίνου, το όραμα που διαμόρφωσαν οι ηγέτες της Ε.Ε. ήταν μία Ευρώπη δίχως σύνορα. Το βασικό μότο της εποχής ήταν “Ενωμένοι στη Διαφορετικότητα”. Ένα μότο που εξυπηρετούσε την πολιτική κατοχύρωσης της ενιαίας αγοράς και των τεσσάρων βασικών ελευθεριών διακίνησης ανθρώπων, κεφαλαίων, εμπορευμάτων και υπηρεσιών. Τις συμφωνίες του Σένγκεν και την κατάργηση των εσωτερικών συνόρων. Τη νίκη της ενιαίας αγοράς. Αλλά υπήρχε και κάτι άλλο πέραν της οικονομικής ολοκλήρωσης. Υπήρχε η έννοια του σεβασμού της διαφορετικότητας. Η αντίληψη του πλούτου που μας προσέδιδε η συνεργασία ανθρώπων από διαφορετικές χώρες, κουλτούρες κι εθνικά πρότυπα. Τα νέα κράτη μέλη, η διεύρυνση, το «ξένο», δεν φόβιζαν με τον ίδιο τρόπο τον μέσο Ευρωπαίο όπως σήμερα.
Από τότε βέβαια πολύ νερό έχει κυλήσει στο αυλάκι και η Ε.Ε. πλήγηκε από μία μακρά και δύσκολη οικονομική και μεταναστευτική κρίση. Σήμερα που έχουμε ορθοποδήσει όμως θέλουμε να κλειστούμε στον εαυτό μας; Αυτό είναι το όραμα των Ευρωπαίων ηγετών μας; Η προστασία/επιβολή ενός κοινού (;) τρόπου ζωής; Πόσο μυωπική μπορεί αλήθεια να είναι μια τέτοια πολιτική περιχαρακωμένη προσέγγιση μέσα σε ένα παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον σκληρού ανταγωνισμού με τις αναδυόμενες οικονομίες Κίνας, Ινδίας, Ρωσία, Βραζιλία και Ν. Αφρική να παρουσιάζουν τέτοια αλματώδη οικονομική ανάπτυξη; Ας τα ξανασκεφτούμε. Ίσως ο τίτλος του χαρτοφυλακίου του κ. Σχοινά να δώσει μάλιστα μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για να τα συζητήσουμε. Τολμώ και προβλέπω πάντως ότι με αφορμή αυτό, θα επαναρχίσει ένας σοβαρός πολιτικός διάλογος αναφορικά με το παρόν και το μέλλον της Ευρώπης και τις πολιτικές της επιδιώξεις. Κάτι που και η ίδια η Ευρώπη έχει απόλυτη ανάγκη να συζητήσει.

10 πράγματα που μας δίδαξαν οι ευρωεκλογές

#Για τους νικητές. Συγχαρητήρια στον Μαρίνο Σιζόπουλο και Μάριο Καρογιάν. Εύχομαι στον 1οη νίκη να τον κρατήσει όσο το δυνατό μακριά από το ΕΛΑΜ και στον 2οη νίκη να τον κρατήσει στο δρόμο της μετριοπάθειας.

#Για τους χαμένους. Πανευρωπαϊκά τα πράσινα κόμματα έχουν κερδίσει σημαντικό αριθμό νέων εδρών. Τα οικολογικά κινήματα έχουν ενδυναμωθεί και ενισχυθεί. Ίσως να είναι καιρός για μία καθαρά και αποκλειστικά οικολογική ατζέντα και για τους Οικολόγους της Κύπρου.

#Για την πύρρειο νίκη ΔΗΣΥ. Τα χαμένα ποσοστά δύσκολα θα ανακτηθούν αν δεν υπάρξει ένα σαφές αφήγημα για το που θέλουμε να πάμε. Όχι για το από πού ήρθαμε. Για να υπάρξει όμως απαιτείται συνέπεια σε αρχές, συντονισμός και προπαντών πολιτικές θέσεις που να εμπνέουν αξιοπιστία και ύπαρξη οράματος.

#Για την ψευδο-ήττα ΕΛΑΜ, το οποίο μπορεί ναι μεν να απέτυχε να εκλέξει ευρωβουλευτή, όμως μη ξεχνάτε ότι, είναι οι μόνοι οι οποίοι σε κάθε εκλογική διαδικασία σταθερά αυξάνουν και ποσοστά και απόλυτο αριθμό ψήφων που λαμβάνουν.

#Για την επιλογή ΑΚΕΛ, να εντάξει τον Νιαζί στο ψηφοδέλτιο. Το πείραμα έδειξε για άλλη μια φορά ότι υπάρχει μια μικρή μερίδα κόσμου η οποία έχει τη δυνατότητα και τα μέσα να γύρει την πλάστιγγα της ηθικής υπεροχής είτε στη δεξιά είτε στην αριστερά αναλόγως των πολιτικών τους επιλογών και αποτελεσμάτων. 
#Για τη μη εκλογή γυναίκας ευρωβουλευτή. Είχαμε τρεις άντρες φαβορί στον ΔΗΣΥ, τρεις άντρες φαβορί στο ΑΚΕΛ, δύο άντρες φαβορί στο ΔΗΚΟ, δύο άντρες φαβορί στην ΕΔΕΚ, δύο άντρες φαβορί στο ΕΛΑΜ και ένα άντρα-φαβορί στους οικολόγους-ΣΥΜ. Οπότε προς τί η έκπληξη; Με το χέρι στην καρδιά, δεν ήταν δρομολογημένη η εκλογή έξι ανδρών και ξαφνιαστήκαμε μετεκλογικά; Υπήρχαν γυναίκες φαβορί (με εξαίρεση ίσως την περίπτωση της Ε. Θεοχάρους) οι οποίες απέτυχαν στην τελική επειδή ήταν γυναίκες; Υπήρχε η οποιαδήποτε ένδειξη ότι θα εκλεγόταν γυναίκα; Έδειχναν οι μετρήσεις και οι δημοσκόποι κάποια γυναίκα να εκλέγεται; Όχι. Οπότε αν όντως μας πληγώνει η μη εκλογή γυναίκας, μήπως θα ήταν καλά να εξετάσουμε πως οι γυναίκες μετατρέπονται από υποψήφιες (σκέτο) σε υποψήφιες-φαβορί;

#Για την κύπρια Ευρωπαία Επίτροπο. Να θεωρούμε κύριε Πρόεδρε όμως ότι μετά και τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών με έξι στους έξι άντρες ευρωβουλευτές ότι ο διορισμός γυναίκας Επιτρόπου έχει κλειδώσει;

#Για τους… δημοκράτες. Όλους τους υποστηρικτές του ενιαίου κράτους που βρίζουν νυχθημερόν την ομοσπονδία γιατί τάχα μου είναι ρατσιστική, και επιπλέον επειδή οι ίδιοι (όπως διατυμπανίζουν) δεν έχουν κανένα -μα απολύτως κανένα- πρόβλημα να ψηφίσουν Τούρκο Πρόεδρο, περιέργως είναι οι ίδιοι οι οποίοι καταφέρθηκαν με τα πιο χυδαία και ρατσιστικά σχόλια έναντι σε συμπολίτες τους για την επιλογή τους να ψηφίσουν τον Ν. Κιζίλγιουρεκ (sic!).

#Για τα πανευρωπαϊκά αποτελέσματα των ευρωεκλογών: Το ΕΛΚ και οι σοσιαλδημοκράτες χάνουν την πλειοψηφία του ευρωπαϊκού κοινοβουλίου και για να δημιουργηθεί οποιαδήποτε πλειοψηφία θα χρειαστούν οι Φιλελεύθεροι, ενδεχομένως και οι Πράσινοι. Η στροφή θα είναι προς το κέντρο. Όσοι πόνταραν στα άκρα, έχασαν ή θα χάσουν.

#Για τον ΥΠΕΣ, Κωνσταντίνο Πετρίδη, ένα μεγάλο μπράβο για την άψογη διοργάνωση των φετινών εκλογών. Δεν ήταν καθόλου αυτονόητο.
ΥΓ.: Λουκά, Λευτέρη, Νιαζί, Γιώργο, Κώστα και Δημήτρη θερμά συγχαρητήρια για την εκλογή σας και καλή επιτυχία στα καθήκοντά σας!


Η Ευρώπη έχει ανάγκη από οξυγόνο

Στο πάρα ένα των εκλογών της ερχόμενης Κυριακής και λίγο πριν το σφύριγμα λήξης μίας προεκλογικής περιόδου γεμάτης αντεγκλήσεις, αστοχίες, ψηλούς τόνους και ελάχιστη έως και καθόλου συζήτηση για τα διλήμματα της Ευρώπης, ας προσπαθήσουμε να βάλουμε μερικά πράγματα στη θέση τους. Επειδή αναντίλεκτα οι πολίτες έχουν μπερδευτεί από μία προεκλογική η οποία με ελάχιστες εξαιρέσεις απέτυχε να εξευρωπαΐσει το δημόσιο διάλογο, παραδίδοντάς τον αμαχητί στην καθημερινή άσχημη επικαιρότητα των τελευταίων μηνών.

Οι μεθαυριανές ευρωεκλογές όμως, είναι ίσως οι σημαντικότερες των τελευταίων δεκαετιών λόγω όλων αυτών των κοινωνικοοικονομικών εξελίξεων που σημειώθηκαν τα τελευταία χρόνια. Τα ζητήματα που είχε να διαχειριστεί η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα ευρωπαϊκά κράτη την τελευταία δεκαετία ήταν πολλά και σύνθετα: Επέκταση της οικονομικής κρίσης σε πολλά από τα κράτη-μέλη, ανεργία, προσφυγικό – μεταναστευτικό, άνοδος της ακροδεξιάς, Βrexit κι άκρατος λαϊκισμός.

Ήδη σε Γαλλία, Ιταλία και Πολωνία τα ακροδεξιά κινήματα τύπου Λεπέν έχουν σχεδόν διπλασιάσει τη δύναμή τους, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο ο συντηρητικός ηγέτης του Brexit, Ναίτζελ Φάρατζ προβάλει ως το αδιαμφισβήτητο φαβορί των εκλογών!

Η Ευρώπη σήμερα έχει ανάγκη από οξυγόνο και παρόλο που τον τελευταίο μήνα η τοξικότητα της πολιτικής σκηνής του τόπου έχει ξεπεράσει κάθε όριο και η πόλωση που προκαλείται θυμίζει εποχές δεκαετίας ’80, εν τούτοις εκείνο που μένει είναι ότι στις 2 Ιουλίου η αίθουσα του ευρωκοινοβουλίου θα αναμένει τους νέους ευρωβουλευτές οι οποίοι θα κρίνουν και θα αποφασίσουν σε μεγάλο βαθμό την κατεύθυνση που θα πάρει το ευρωπαϊκό οικοδόμημα.

Επιστρέφοντας τώρα στα του οίκου μας. Η μικρή μας χώρα συμμετέχει στο ευρωκοινοβούλιο με όλους κι όλους έξι ευρωβουλευτές, ενταγμένους σε τέσσερις διαφορετικές πολιτικές ομάδες. Έναν στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΔΗΣΥ), μία στους Συντηρητικούς και Μεταρρυθμιστές (Ελ. Θεοχάρους), δύο στην Ευρωπαϊκή Ενωτική Αριστερά (ΑΚΕΛ) και δύο στους Ευρωπαίους Σοσιαλιστές (ΕΔΕΚ και ΔΗΚΟ (!)).

Από τις πιο πάνω ομάδες, εκείνοι οι οποίοι έχουν ξεκάθαρη και σαφή φιλοευρωπαϊκή κατεύθυνση και ατζέντα είναι το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα και κατά δεύτερο λόγο οι Ευρωπαίοι Σοσιαλιστές. Μπορεί βέβαια στην Κύπρο (όπως και σε άλλα κράτη-μέλη) για τυχάρπαστους εκλογικούς λόγους να «φιλοξενούνται στα ψηφοδέλτια άτομα διαφορετικών ιδεολογικών αποχρώσεων αλλά στη συνέχεια και με την ενδεχόμενη εκλογή τους θα βρεθούν στις πολιτικές ομάδες όπου συμμετέχουν τα κόμματά τους. Οπότε με αυτό το δεδομένο ο φιλοευρωπαϊστής καθηγητής κ. Κιζίλγιουρεκ που φιλοξενείται στο ψηφοδέλτιο του ΑΚΕΛ –εφόσον εκλεγεί- θα ενταχθεί και θα συμμετέχει στην αντιευρωπαϊκή ομάδα της ανανεωτικής αριστεράς. Ενώ η γιατρός και νυν ευρωβουλευτής Ε. Θεοχάρους θα βρεθεί να συμμετέχει από τους κύκλους των συντηρητικών αντιευρωπαϊστών στην ομάδα των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών!

Είναι όλα αυτά τα οποία κάθε κύπριος ψηφοφόρος που επιθυμεί να δει την Ευρώπη ισχυρή, ενωμένη και αλληλέγγυα πρέπει να λάβει υπόψη. Ως πολίτες της ενωμένης Ευρώπης, του εγχειρήματος που με τα θετικά του και τα αρνητικά του, κατάφερε να προσφέρει ευημερία, ειρήνη και ανάπτυξη στα μέλη της, οφείλουμε να δώσουμε ένα ισχυρό μήνυμα δημοκρατίας και ενότητας στις Ευρωεκλογές της 26ης Μαΐου.

Ψήφος στον Δημοκρατικό Συναγερμό συνεπάγεται θετική ψήφο στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα. Θετική ψήφο προς την Ενωμένη Ευρώπη. Μία Ευρώπη με ενιαία και αλληλέγγυα πολιτική για το μεταναστευτικό, το περιβαλλοντικό, με κοινή άμυνα και ασφάλεια. Με μία διεθνή φωνή στην παγκοσμιοποιημένη οικονομία.

Η Κύπρος αυτή την Ευρώπη είναι που έχει ανάγκη. 


Ευρώπη μας!

Σ’ ένα από τα γνωστά ανέκδοτα του Γλαύκου Κληρίδη, ήταν λέει ένας νέος Πρόεδρος κάποιας μικρής χώρας ο οποίος, αντιμετώπιζε πρόβλημα με την κοινή γνώμη γι’ αυτό αποτάθηκε σε ένα σοφό. Ο σοφός τον άκουσε και του έδωσε τρία φακελάκια. Του εξήγησε ότι, κάθε φορά που αντιμετώπιζε πρόβλημα με την κοινή γνώμη να ανοίγει διαδοχικά τα φακελάκια και μέσα θα έβρισκε τη λύση. Την 1η φορά που ο πολιτευτής αντιμετώπισε πρόβλημα άνοιξε τον 1ο φάκελο όπου μέσα έγραφε, «φταίνε οι προηγούμενοι!». Τη δεύτερη φορά, ο φάκελος μέσα έγραφε, «φταίει η Ευρωπαϊκή Ένωση!». Την τρίτη πλέον φορά ο φάκελος έγραφε, «πήγαινε σπίτι σου, επειδή προφανώς δεν τα καταφέρνεις!».

Το ανέκδοτο θυμήθηκα με αφορμή την «Ημέρα της Ευρώπης» που γιορτάζουμε κάθε χρόνο στις 9 Μαΐου. Η ημέρα σηματοδοτεί την επέτειο της ιστορικής «Διακήρυξης Σιούμαν» καθώς, το 1950 ο τότε Υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας σε ομιλία του στο Παρίσι πρότεινε μια νέα μορφή πολιτικής συνεργασίας στην Ευρώπη, η οποία θα απέτρεπε κάθε ενδεχόμενο πολέμου μεταξύ των ευρωπαϊκών λαών. Όραμά του ήταν η δημιουργία ενός ευρωπαϊκού οργάνου που θα διαχειριζόταν κεντρικά την παραγωγή άνθρακα και χάλυβα. Έτσι έθεσε τα θεμέλια της ίδρυσης της Ένωσης Άνθρακα και Χάλυβα, που στη συνέχεια οδήγησε στην ΕΟΚ και την Ευρωπαϊκή Ένωση όπως τη γνωρίζουμε σήμερα. Μία sui generis πολιτική και οικονομική ένωση κρατών τα οποία έχουν εκχωρήσει αυτοβούλως εθνική κυριαρχία με αντάλλαγμα τα πολλαπλά οφέλη που προκύπτουν από τη συνεργασία τους.

Ο σοφός Γλαύκος Κληρίδης όμως, στο όλο νόημα ανέκδοτό του αποτύπωνε με χιούμορ τον τρόπο με τον οποίο συχνά οι πολιτευτές εσωτερικά στα κράτη μέλη επιλέγουν να καρπούνται τις ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις ως δικές τους προσωπικές επιτυχίες κατά τις εξαγγελίες τους και να φορτώνουν από την άλλη τα όποια δικά τους λάθη στις Βρυξέλλες. Το φαινόμενο αυτό μαζί βεβαίως και με τα δημοκρατικά κενά που παρουσιάζει η λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει οδηγήσει μεγάλη μερίδα των Ευρωπαίων πολιτών να απαξιώνουν τη λειτουργία και τη σημασία της.

Εν τούτοις, οι πολίτες οφείλουν να γνωρίζουν ότι για ένα σωρό ζητήματα που αφορούν και επηρεάζουν άμεσα τις ζωές τους υπεύθυνες είναι οι Βρυξέλλες. Από την ασφάλεια τροφίμων, το περιβάλλον, τις μεταφορές, τις παραβιάσεις ατομικών ελευθεριών, τα δικαιώματα των καταναλωτών καθώς και ένα σωρό άλλα που αποτελούν μέρος αυτού που ονομάζουμε ως κοινοτικό κεκτημένο. Κοινό για κάθε Ευρωπαίο πολίτη.

Είναι γι’ αυτό το λόγο που η συμμετοχή μας στις επερχόμενες Ευρωπαϊκές εκλογές της 26ης Μαΐου έχει την ίδια αν όχι και μεγαλύτερη σημασία από τις εθνικές εκλογές. Η εκπροσώπηση ενός μικρού κράτους μέλους στο Ευρωκοινοβούλιο έχει τη δικό της ειδικό κέντρο βάρους -όχι μόνο για την εικόνα της χώρας μας- αλλά κυρίως, για τη δυνατότητά της να επηρεάσει, να πείσει και να καθορίσει σε καίρια ζητήματα πολιτικής τη θέση της πολιτικής ομάδας στην οποία συμμετέχει προς όφελος των συμφερόντων της χώρας μας.

Θέματα μετανάστευσης, ενιαίας φορολογίας, τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, ενέργειας, δικαιοσύνης, καταπολέμησης της διαφθοράς κι ένα σωρό άλλα εμπίπτουν στη δικαιοδοσία της Ε.Ε. και ως τέτοια η Κύπρος έχει ειδικά συμφέροντα και θέσεις να υπερασπίσει από τα έδρανα του ευρωκοινοβουλίου.

Γι’ αυτό στις 26 Μαΐου η Κύπρος ψηφίζει!



Κάποιες σκέψεις για την Jo Kox…

Μπορεί η Ευρωπαϊκή Ένωση με τη βραδύτητά, τη γραφειοκρατία και τα δημοκρατικά της ελλείμματα να μην έδωσε παρά ελάχιστη έμπνευση για ηρωικές δράσεις ή εξεγέρσεις υπεράσπισής της οποιασδήποτε μορφής. Εντούτοις, η διοικητική και πολιτική υπέρβαση του έθνους-κράτους προκάλεσε και συνεχίζει να προκαλεί καθημερινά τον κάθε θιασώτη της φυλετικής καθαρότητας.

Η Κοξ ήταν μια από τις καλύτερες εκπροσώπους του «περισσότερα είναι αυτά που μας ενώνουν από αυτά που μας χωρίζουν», διαμορφώνοντας με τον πολιτικό της λόγο κουλτούρα ισότητας και αποδοχής του «άλλου», δίνοντας στίγμα και πολιτικό περιεχόμενο στο «Ενωμένοι μέσα στη Διαφορετικότητα».

Η Κοξ και στην πολιτική και στην επαγγελματική της πορεία και προσωπική ζωή έκανε όλα εκείνα τα οποία εξοργίζουν τους φανατικούς του σκοταδισμού. Εργαζόταν σε μη κυβερνητικές φιλανθρωπικές οργανώσεις με σκοπό την ανάπτυξη του τρίτου κόσμου. Συμμετείχε σε εκστρατείες για να μειώσει τη βρεφική θνησιμότητα. Ήταν φεμινίστρια. Υποστήριζε τα δικαιώματα των μεταναστών και αγκάλιαζε τις μειονότητες στην περιφέρειά της. Επέλεξε στην 1η της ομιλία μετά την εκλογή της να μιλήσει για την ενσωμάτωση. Συμμετείχε δυναμικά στην εκστρατεία για την παραμονή της χώρας της στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Κοξ είχε το θάρρος και την τόλμη να υπερασπίζεται δημόσια, με επιχειρήματα, με πάθος και με χιούμορ, όλα εκείνα που εξοργίζουν τον κάθε φασίστα.

Η Κοξ δεν είναι μια αδικοχαμένη γυναίκα όπως γράφτηκε πλειστάκις από χθες. Η Κοξ δε σκοτώθηκε σε δυστύχημα, ούτε έσβησε από κάποια ασθένεια. Η Κοξ δολοφονήθηκε βάναυσα σε δημόσιο χώρο για τις πολιτικές της ιδέες. Ο δολοφόνος της, ένας νεοναζιστής, ήθελε να της κλείσει το στόμα γιατί δεν άντεχε την εικόνα της, τον λόγο της, τις ιδέες της. Ήθελε να την εξοντώσει κυριολεκτικά για να μην υπάρχει πολιτικά.

Η Κοξ είναι η πρώτη νεκρή της ιδέας της Ενωμένης Ευρώπης. Μια γενναία γυναίκα η οποία τολμούσε να υποστηρίζει λιγότερο λαοφιλείς θέσεις επειδή τις πίστευε και επειδή τις εφάρμοζε με συνέπεια και στη δική της ζωή.

Είναι δύσκολο να προβλέψει κανείς κατά πόσο η στυγερή της δολοφονία θα επηρεάσει το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας την ερχόμενη Πέμπτη, αλλά όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα του Brexit, η διαμάχη για το αν τελικά εκείνα που μας χωρίζουν είναι περισσότερα ή λιγότερα απ’ όσα μας ενώνουν θα συνεχιστεί για πολλά χρόνια ακόμη. Εύχομαι με τον θάνατό της να μας κάνει να ξαναθυμηθούμε τις εποχές που οι λαοί της Ευρώπης προτίμησαν να χτίσουν τείχη αντί γέφυρες και να αναλογιστούμε τις συνέπειες.
Αιωνία της η μνήμη.

http://politis.com.cy/article/kapies-skepsis-gia-tin-jo-kox

Η δημοκρατία υπό απειλή

Το απόγευμα της Τρίτης, 22 Μαρτίου, μερικές μόνο ώρες μετά τις βομβιστικές επιθέσεις στις Βρυξέλλες, την καρδιά της Ε.Ε. ο Γάλλος Πρωθυπουργός Francoise Hollande με tweet από τον προσωπικό του λογαριασμό, δήλωνε το αυτονόητο: το τρομοκρατικό κτύπημα στις Βρυξέλλες ήταν χτύπημα εναντίον ολόκληρης της Ευρώπης. 
Η τοποθέτηση του Γάλλου πρωθυπουργού αναδεικνύει την ευρωπαϊκή διάσταση του συμβάντος – διασυνδέοντας το εμμέσως πλην σαφώς με τις επιθέσεις του Νοεμβρίου του 2015 – υπογραμμίζοντας μια σκληρή πραγματικότητα για ολόκληρη την Ευρώπη που σχετίζεται με μια διαδικασία “κανονικοποίησης / normalization” του φόβου. Ο φόβος, αργά αλλά σταδιακά έρχεται να εμφιλοχωρήσει στην καθημερινότητα των Ευρωπαίων πολιτών. Ανά πάσα στιγμή, οπουδήποτε στην Ευρώπη, μπορεί να υπάρξει ένα νέο τρομοκρατικό χτύπημα σπέρνοντας το θάνατο και τον πανικό σε αθώους ανυποψίαστους πολίτες. Καθώς ο φόβος εμφιλοχωρεί στην Ευρώπη, ένας φόβος που διασυνδέεται άμεσα με τον ισλαμικό φονταμενταλισμό των τζιχανιστών,  οι ευρωπαϊκές κοινωνίες καθίστανται όλο και πιο ευάλωτες στη ρητορική του μίσους και της ξενοφοβίας. Οι φωνές για περιχαράκωση της Ευρώπης, ενίσχυσης των μέτρων ασφαλείας και αύξησης της συχνότητας των ελέγχων – με ότι αυτό συνεπάγεται για τις ατομικές ελευθερίες, καθίστανται όλο και πιο δυνατές. Είναι οι ίδιες φωνές που αποκρύπτουν ότι η συντριπτική πλειοψηφία των τρομοκρατών, αν όχι όλοι, έχουν γεννηθεί και μεγαλώσει στην Ευρώπη. Ενώ δε διστάζουν να στιγματίσουν με αυτές τους πρόσφυγες απαιτώντας, εδώ και τώρα, άμεσο κλείσιμο των συνόρων και περιχαράκωση της Ευρώπης. 
Η δημοκρατία μας δέχεται διπλή επίθεση. Απειλείται από τους τζιχαντιστές από τη μία και από την αναβίωση του φασισμού από την άλλη. Αν όμως στο όνομα του αντιτρομοκρατίας, η ευρωπαϊκή δημοκρατία αυτοκαταλυθεί, τότε οι τζιχαντιστές τρομοκράτες θα έχουν πετύχει τον σκοπό τους με τον φόβο. 
Αν από την άλλη εισακουστούν οι φωνές που θέλουν κλείσιμο συνόρων, φράκτες, απελάσεις ή και εκτελέσεις προσφύγων και όλα τα σχετικά τότε δε θα μιλάμε πλέον για δημοκρατία και ελευθερία, αλλά για την απαρχή μίας νέας δικτατορίας παρόμοιας όσων είχε ζήσει η Ευρώπη στο παρελθόν με τον ναζισμό και φασισμό.
Οι ευρωπαϊκές κοινωνίες, οι ηγεσίες των ευρωπαϊκών κρατών και η ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καλούνται σήμερα, να αντλήσουν από τις αξίες του οικουμενικού ανθρωπισμού για να στραφούν με την ίδια αποφασιστικότητα τόσο απέναντι στην τρομοκρατία όσο και απέναντι στην «κανονικοποίηση» του φόβου Αντλώντας από τα ανθρωπιστικά ιδεώδη και τις δημοκρατικές αξίες, που για αιώνες καλλιεργεί και αναπτύσσει ο ευρωπαϊκός πολιτισμός. Να αναζητήσει μέσα από τη διεθνή συνεργασία τον τερματισμό της τρομοκρατίας και ότι δημιουργεί τις συνθήκες για την ανάπτυξή της, σε κάθε σημείο του κόσμου.  
Η Επικεφαλής της ΕΕ για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής, FedericaMogherini, σε συνέντευξη τύπου στην Ιορδανία σημείωνε ότι, μετά το τρομοκρατικό χτύπημα, η Ευρώπη και η πρωτεύουσά της βίωναν, τη συγκεκριμένη ημέρα, τον ίδιο πόνο τον οποίο γνώρισε και γνωρίζει καθημερινά η περιοχή της Μέσης Ανατολής. Η δήλωση της αξιωματούχου της Ε.Ε. αν και τόσο παρόμοια με αυτή του Γάλλου πρωθυπουργού – είναι σαφώς πιο περιεκτική. Επειδή ενώ αναγνωρίζει την ευρωπαϊκή διάσταση του προβλήματος των τρομοκρατικών χτυπημάτων, δεν αποσιωπά τη διεθνή του διάσταση. Η τρομοκρατία δεν είναι πρόβλημα μόνο της Ευρώπης ή μόνο του λεγόμενου δυτικού κόσμου. Δεν στρέφεται μόνο κατά των ευρωπαϊκών αξιών και του δυτικού πολιτισμικού παραδείγματος. Η τρομοκρατία στρέφεται κατά της ανθρωπότητας ολόκληρης. Αποτελεί έκφραση των χειρότερων ενστίκτων που μπορεί να φέρει ο άνθρωπος, οδηγεί στο βάραθρο της βαρβαρότητας. Η αντίσταση κατά της τρομοκρατίας – όπου και με όποια μορφή και όποτε αυτή εμφανίζεται –  είναι ευθύνη όλων όσοι θέλουμε να ονομαζόμαστε άνθρωποι.

Scroll to top